"غفرین " : تکرارسناریوی " کرکوک " ؟
" عفرین " : تکرارسناریوی " کرکوک " ؟
مداخله ی ترکیه در " عفرین "، ابعاد جدیدی به مناقشه ی سوریه بخشیده است.این حرکت، نبردرا به داخل ائتلاف ضدداعش کشانده واپوزیسیون تحت حمایت ترکیه رادربرابر کردهای سوریه قرارداده است.نبرد عفرین، همچنین ترکیه وآمریکا، این دو متحد ناتو رابطورضمنی درمقابل یکدیگرقرارداده است.هدف آنکاراازلشکرکشی به عفرین، جلوگیری ازتشکیل یک منطقه ی خودمختار کردنشین درجوارمرزهای خویش است. این درحالی است که کردها، محوراصلی استراتژی جدید آمریکا درسوریه محسوب می شوند.این استراتژی، باهدف بازدارندگی داعش، رژیم اسد، وایران طراحی شده است.
اما اکنون سئوال اینجاست که آیا بلند پروازی آنکارا درعفرین به پایان می رسد یانیروهای این کشور،پس ازفتح عفرین، به سوی "منجیب" درشرق حرکت خواهندکرد؟ منجیب، برخلاف عفرین که منطقه ای دورافتاده ومنزوی است، درقلب منطقه ی تحت کنترل کردها و نیروهای آمریکائی قراردارد.آنچه مسلم است اینکه، ورود نیروهای ترکیه به عفرین،بدون چراغ سبز روسیه، امکانپذیرنبود.خروج چند صد سربازروسی ازعفرین وصدورمجوز پروازهواپیماهای ترکیه برفرازمنطقه،حاصل معامله ای بود که چند روزقبل ازآغازنبرد،دردیداروزرای دفاع واطلاعات ترکیه بامقامات روسی حل و فصل گردید.
این دومین دخالت ترکیه درخاک سوریه است که برای متوقف کردن روندی آغازشده که ازسال 2012 تاکنون درشمال سوریه ادامه داشته وبه کنترل تدریجی همه ی منطقه توسط کردها وتشکیل کانتون های خود گردان درآنجاانجامیده است.ترکیه مدعی است که هدف عملیات "شاخه ی زیتون" ، گروه تروریستی " یگانهای مدافع خلق" است که ازحزب کارگران کردترکیه دستورمی گیرد.
عفرین درمنتهی الیه غرب منطقه ی کردنشین سوریه قرارداردوتقریباازبقیه ی مناطق تحت کنترل کردهاجداست.عفرین غربی ترین نقطه ازسه منطقه ای است که برروی هم "فدراسیون دموکراتیک خودمختار شمال سوریه " راتشکیل می دهند. درسیستم اداری دولت مرکزی سوریه،عفرین درفرمانداری حلب قراردارد وبااستان های "کیلیس" و "هاتای" ترکیه هم مرز می باشد.درتمامی سالهائی که جنگ داخلی درسوریه جریان دارد،کانتون عفرین، مامن پناهجویانی بوده که ازخشونت وویرانی گریخته ودرآنجاآرام گرفته اند. حدود 350 هزارپناهنده ی عرب، کرد،یزیدی، وترکمن درکنارهم درکانتون عفرین زندگی می کنند. آنکارا قصددارد باعملیات عفرین،یک منطقه ی حائل به عمق 30 کیلومتر درمنطقه ی مرزی سوریه باترکیه ایجادنماید.اگرچه این منطقه درزمان صلح اهمیت ژئوپولتیک چندانی ندارد،امااکنون،عفرین به راس مثلثی تبدیل شده که منافع آمریکا، روسیه، وترکیه درآنجا به هم برخورد می کند.به نظرمی رسد روسیه درازای خروج ازعفرین وصدورمجوز پروازبه هواپیماهای ترکیه، امتیازاتی ازترکیه گرفته باشد که مهمترین آنها به فرۀیند صلح در"آستانه" مربوط می شود.
روسها درعین حال می دانند که هرچه مناقشه ی کرد – ترک طولانی ترشود،آنکارا برای حل وفصل بحران، بیشتربه روسیه وابسته شده وکردهانیزبه حل وفصل سیاسی اختلافات خود بارژیم اسد نزدیکترمی شوند.نبرد عفرین، همچنین به اردوغان کمک می کند تاحزب راست افراطی "اقدام ملی" راباخود همراه ساخته وبرای انتخابات 2019 آماده شود.اوبه مساجد ترکیه دستورداده که فقط آیاتی ازقران راتلاوت کنند که درآنها به مسلمانان نوید پیروزی داده می شود.اردوغان همچنین هشدارداده که " هرکس دربرابر این مبارزه ی ملی بایستد، نابود خواهد شد..." .
یگانهای مدافع خلق، ازچندی پیش خودرابرای مقابله باتهاجم ترکیه آماده کرده بودند. فرماندهان این نیرو،به شدت نسبت به اهداف روسیه درمنطقه ی کردستان بدبینند.آنها همچنین به خوبی می دانند که با فتح "رقه"، آمریکا به هدف خوددرسوریه نائل شده ودیریازود، کردهاراتنها خواهد گذاشت.لذا،آنهاخودرابرای مبارزه ای طولانی ویک تنه آماده کرده اند.معهذا،کردها تلاش می کنند تامتحدین عرب خوددرائتلاف ضدداعش راهمچنان برای خود حفظ کنند.فرماندهان کرد،معتقدند که زمان به نفع ایشان است.هرچه نبرد عفرین طولانی ترشود،ازسوئی شانس زمینگیرشدن نیروهای ترک درکردستان بیشترمی شود وازسوی دیگر، فرصت بیشتری برای بسیج خلق کرد دراختیارآنهاقرارمی گیرد.
وکلام آخراینکه،نبرد عفرین، نقطه ی مقابل نبرد کرکوک ونشانگربرخوردهای متفاوت بامسئله ی ملی کرداست.اگرکرکوک،بدون شلیک یک گلوله،به تصرف نیروهای دولت مرکزی وشبه نظامیان هوادارایران درآمد،تصرف عفرین، به آسانی میسرنخواهد بود ومقابله ی خلق کردرابدنبال خواهدداشت.گردانهای مدافع خلق،برخلاف جبهه ی میهنی کردستان عراق،اعلام کرده اند که دربرابر متجاوزان ترک ایستادگی خواهند کرد.
www.fmohammadhashemi.blogfa.com